Kült (cult) ise tapınma eyleminin (cultus) gerçekleştirildiği şeyi ifade eder.  Tapınma eylemi kişi, fikir eser veya başka bir şey için gerçekleştirilebilir. Tapınılan şey kült statüsüne taşınmış olur ve kült olarak nitelendirilir. 

Kült Nedir?

Türkçe kült kelimesi Fransızca culte kelimesinden türetilmiştir. Kült, culte veya cult; Latince cultus kelimesinden gelmektedir. Cultus, tapınma inanma anlamına gelir.

Kült (cult) ise tapınma eyleminin (cultus) gerçekleştirildiği şeyi ifade eder.  Tapınma eylemi kişi, fikir eser veya başka bir şey için gerçekleştirilebilir. Tapınılan şey kült statüsüne taşınmış olur ve kült olarak nitelendirilir.

Cambridge Sözlüğü

  1. Belirli bir grup insanın çok popüler hale getirdiği biri veya başka bir şey.
  2. Fikirleri bir çok kişi tarafından garip kabul edilen dini bir grup.

Oxford Sözlüğü

  1. Popüler hale gelen bir yaşama biçimi, tavır, fikir.
  2. Aşırı dini inançları olan ve yerleşik bir dinin parçası olmayan küçük bir grup insan.

Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlüğü

  1. Din
  2. Yerel özellikler taşıyan dinî törenler.
  3. Belli bir dönemde aşırı ilgi gören film vb.

 

Kült Film Nedir, Ne Demektir?

Kült film kavramının sinema literatüründe kesin bir karşılığı yoktur. Genellikle kendisine bağlı izleyici kitlesi edinebilmiş ve zaman içerisinde bu izleyici kitlesinden kaybetmezken arttırabilmiş, içerik ve/veya yaklaşım olarak döneminin ana akım filmlerinden ayrılan filmlere kült film denir. Kült filmler, yönetmen, tür, dönem ve akımlar üstüdür.

Devils kultalt.com

Film belirli niteliklerinden dolayı değil izleyicisinin o filme karşı bir cultus eylemi içerisine girmesi ve filmi kült haline getirmesinden dolayı kült olarak nitelendirilir. Bu sebeple izleyici hangi filme tapınma davranışını gösterirse o film zaman içerisinde kült film statüsüne taşınacaktır.

 

Kült Filmlerin Ortak Özellikleri

Kült filmlerin tek gerçekçi ortak özellikleri içerik ve/veya yaklaşımları sebebiyle kendisine bağlı oluşan izleyici kitlesini kaybetmeden korumaları veya arttırmaları olarak belirtilebilir. Bunun dışında aşağıda belirtilen tüm özellikler kült filmlerde farklı kombinasyonlarda bulunur.

  • Genel olarak izleyicinin sınırlarını zorlarlar, rahatsız edicidirler yasaklı veya sansürlüdürler.
  • Tartışmalıdırlar. Sanatsal değerleri (bazılarının film olup olmadıkları dahi), sınırları zorlayıcı ve rahatsız edici olmaları sebebiyle yoruma açıktır.
  • Filmin kendisi kadar ön plana çıkan ve kült haline gelen karakter, sahne veya nesneler barındırırlar.
  •  Filmin ilk vizyonunun ve popülerlik döneminin geçmesinin ardından izleyicisinin halen koruyup korumadığını görmek için bir zaman geçmesi gerekir, yıllanmalıdırlar. Bu sebeple eski tarihlidirler.
  • Ticari başarı, gösterim ve satış rakamları filmin kült statüsüne taşınmasında etkili değildir.

Kült Film 3 kultalt.com

 

Kült Filmler ile İlgili Çelişkiler

  • Kült film olarak nitelendirilen çoğu filmin izleyici kitlesinin görece geniş ve katı olduğundan bahsedilir buna rağmen bu durum genellikle geçerli değildir. ortada isimlendirmenin de desteklediği gibi bir adanmışlık içerisinde bulunan seyirci kitlesi olabilir fakat bu kitle popüler sinema filmlerinin seyircisinin genişliğine ve katılığına yaklaşamaz. Popüler film izleyici kitlesi genişlik ve katıldığını değişererek korur. 10 yıllık bir dönemde popüler film kavramı da izleyici kitlesi de tamamen değişir. Buna rağmen film ve izleyici sayısı azalmaz. Kült film izleyici kitlesi ise genişlik ve katılığını dar kült film yelpazesine tutunmuş popüler film izleyicisine görece daha az sayıdaki izleyici ile sağlar. Bu elitist yaklaşım izleyicileri sınırları belli olmayan bir kulüp haline getirir.
  • Kült film izleyicisi daha muhafazakar yapıdadır. Buna rağmen kült filmlere bakıldığında filmlerin muhafazakar yapıda olmadıkları görülür.
  • Bir başka çelişki ise kült filmlerin bilinirliği konusındadır. Bir filmi kült film yapan biraz da alt kültürlere ait olması olduğu için az bilinmesi normal karşılanır hatta tercih edilir fakat kült filmlerin bir çoğu zaten ya klasik ya modern klasik yada döneninin popüler sinemasının parçalarıdır. Bilinir olmaları onları kült film olmaktan çıkartmak yerine “en iyi kült” veya “en kült” filmler gibi ilginç kalıplara sokar. Aynı şekilde bir filmin az bilinmesi de o filmin “en iyi kült” veya “en kült” nitelendirilmesine sebep olabilir.
  • Farklı bir çelişki lokal kültler için geçerlidir. Bir filmin sadece lokal bir izleyici kitlesine ulaşması ve bu kitle içerisine popüler olması fakat dünya sinemasında az bilinmesi bir çok filmi kült statüsünde yanlış konunlandırılmasına sebep olur. Filmler yaşlandıkça bu yanılgı artar. Türkiye özelinde düşünüldüğünde bu yanlış konumlandırma döneminde popüler olmuş bir çok filme uygun düşebilir.

 

Kült Film Yönetmenleri

Haneke

Bazı yönetmenler alt kültürler içerisinde kült statüsündedir. Kült film yönetmeni veya kült yönetmen olarak nitelendirilen yönetmenlerin filmografileri incelendiğinde genelde pek az filmi kült statüsünde olduğu görülür. Kısacası bu yönetmelerin elinden çıkan her film kült olacaktır diye bir kural yoktur.

Aynı kült film tanımlamasındaki gibi kült yönetmen tanımlaması da yönetmenle ilişkisiz yönetmenin takipçilerinin gösterdiği davranış şekli ile ilişkilidir.

  • Stanley Kubrick
  • Michael Haneke
  • David Cronenberg
  • David Lynch
  • Quentin Tarantino
  • Yılmaz Güney
  • Ken Russell
  • George A. Romero
  • John Waters
  • Russ Meyer
  • Michelangelo Antonioni
  • Pier Paolo Pasolini

 

Kült Film Listeleri

KültAlt içerisinde yayınlanmış kült film içeriği barındıran listeler aşağıda sıralanmıştır.

İnceleme Önerileri


Liste Önerileri

Sexploitation kultalt.com
Film Listesi

Sexploitation – Seks İstismar Filmleri Listesi
22 Film

Sexploitationlar; +18 yaşı hedefleyen, çıplaklık, erotizm ve seks üzerine kurulu genellikle erotik bazen ise pornografik kült haline gelmiş filmlerdir…→




kult türk filmleri listesi kultalt.com
Film Listesi

Kült Türk Filmleri Listesi
20 Film

Türk Sineması’nın en iyi filmleri içerisinde yer almaları ile birlikte, kült film olarak değerlendirilen veya değerlendirilmesi gereken filmlerin sıra…→




Eyes Wide Shut 4 kultalt.com
Film Listesi

Aşk Filmleri Listesi
22 Film

Dramatik yapının kurulmasında engeller en önemli faktördür. Aşk filmlerinde genellikle engeller izleyiciyi istismar eden “aşk”ı ön plana çıkarmak için…→




Pre Code Korku Filmleri Listesi
Film Listesi

Pre-Code Korku Filmleri Listesi
11 Film

Korku filmi türü için en önemli referans dönemlerinden biri olan Hollywood’un ilk altın çağı olarak nitelendirilebilecek Pre-Code döneminde, askıdaki…→




Mind Game 6 kultalt.com
Film Listesi

Absürt Filmler Listesi
17 Film

Olağan bir film anlayışının dışında absürt (absurd) filmlerde; görsel, öykü, sinematografik ve türe bağlı yapılar çok kısa sürelerde belirgin şekilde…→




Sick-kultalt.com
Film Listesi

Rahatsız Edici Filmler Listesi
29 Film

Seks, işkence, iğrendirme, psikopat karakterler ve daha fazlası. “En rahatsız edici” veya “aşırı filmler” tanımlaması literatürde extreme (aşırı) sine…→




The Deer Hunter kultalt.com 2 e1527686563906
Film Listesi

Savaş Filmleri Listesi
15 Film

KültAlt Savaş Filmleri Listesi, insanın en yıkıcı ürünü olan savaş ile sınanmasını ön plana çıkartmaya çalışıyor. Her filmde görsel bir şölenden ziyad…→




Seventh-Seal-kultalt.com
Film Listesi

Din, İnanç ve Kült Üzerine Filmler Listesi
29 Film

Dini filmler listesinde; din, inanç, ve kültler ile ilişkili filmlere yer verilmiştir. Liste filmleri islam ve ilahi dinler ile peygamber, ateizm, dei…→




turksploitation filmler kultalt.com 0
Film Listesi

Turksploitation – Türk İstismar Filmleri Listesi
13 Film

Turksploitation (Turkish Exploitation) filmler diğer birçokları ile birlikte geniş bir çerçeveden bakılarak Fantastik Türk Sineması olarak isimlendiri…→




Filmstudie kultalt.com  1
Film Listesi

Kült ve Klasik Kısa Filmler Listesi
19 Film

Dünyaca ünlü yönetmenlerin ödüllü ve en iyi kısa filmlerinden, sinemanın değişimine büyük etkisi olmuş, kült ve klasik statüsünde bulunan kısa filmler…→




if.... kultalt.com
Film Listesi

Kült Filmler Listesi
81 Film

Kült (Cult) film listesi; en iyi, klasik, yeni, kara, B, absürt, yönetmen sineması vb. kavramlardan bağımsız, kült olmaları izleyicisinin tavrına bağl…→




Nazispolitation Filmleri Listesi kultalt.com
Film Listesi

Nazisploitation Filmleri Listesi
12 Film

İstismar sinemasının tarih dersi verme sorumluluğunu üstlenmiş(!) alt türü Nazisploitation filmleri, aslına bakılırsa; cinsellik, sadizm ve işkenceyi…→




Inferno kultalt.com 1
Film Listesi

B Film Listesi
18 Film

KültAlt, B film listesi Hollywood’un Altın Dönemi’nden günümüze kadar ulaşan B filmleri; Z, exploitation, düşük bütçe ve diğer alt türleri de içerisin…→




Gore-Filmler-Listesi-kultalt.com
Film Listesi

Gore Filmler Listesi
21 Film

KültAlt Gore Filmler Listesi, extreme sinema altında istismar sinemar sineması ile yakın ilişki içerisinde bulunan çoğu kült, yasaklı ve rahatsız edic…→




Executions 1 kultalt.com
Film Listesi

Mondo (Shockumentary) Filmler Listesi
14 Film

Mondo Film; izleyicilerin görsel deneyiminin sınırlarını yıkacak, zaten zorlayıcı olan istismar sinemasının en rahatsız edici hale geldiği alt türdür….→




Ichi The Killer 2002 Koroshiya Ichi – Takashi Miike kultalt.com  e1494020857847
Film Listesi

Dövüş Sahneleri Listesi
15 Film

Yaygın dövüş sahnelerinin kazandırdığı görsel alışkanlıkları yıkan dövüş sahneleri.




M kultalt.com
Film Listesi

Klasik Filmler Listesi
28 Film

Klasik filmler listesi; en iyi olanları zaman içerisinde kült film haline gelecek, sinema tarihinin erken ve orta dönem önemli referansları ile oluştu…→




The-Thin-Bule-Line-kultalt.com
Film Listesi

Bağımsız Filmler Listesi
22 Film

Bağımsız Film (indie movie) listesi; sinemanın sektör dinamikleri yerine sanat motivasyonu ile işlemesini amaçlayan yönetmen ve yapımcıların elinden ç…→




Touch of Evil kultalt.com
Film Listesi

Kara Filmler (Film Noir) Listesi
26 Film

Kara (Noir) film kavramını en iyi şekilde açıklayabilmek için bir çok tür içerisinden Türk ve yabancı; klasik, neo ve future noir alt yaklaşımlarına a…→




Yasaklı Filmler Listesi
Film Listesi

Yasaklı Filmler Listesi
30 Film

Erotik, korku, politik öğeleri veya rahatsız edici içerikleri sebebiyle Türkiye’de ve dünyada bir çok ülkede gösterimi yasaklanan Türk ve yabancı kült…→